النشاطات الزراعية في ريف القدس وأثر الصراعات السياسية عليها خلال القرن الثامن عشر الميلادي
محتوى المقالة الرئيسي
الملخص
تأثرت النشاطات الزراعية في ريف مدينة القدس الشريف كثيرا بما كان يحدث من صراعات ونزاعات وتمردات في المنطقة, وكانت دائما ما تتدمر الحقول الزراعية عند حدوث معارك في المنطقة الموجودة فيها وكثيرا ما يستخدم المتحاربون حقول الزيتون او مزارع العنب حطبا لمحروقاتهم وغيرها من وسائل تخريب اخرى.
تحاول الدراسة ان تبين اثر الصراعات السياسية والعسكرية على الفعاليات والنشاطات الزراعية في ريف القدس خلال القرن الثامن عشر, وما حدث فيه من ازمات وتمردات ومعارك في محيط ولاية دمشق والذي اثر سلبا على مزارع لواء القدس ودمر العديد من حقولها التي تعد موردا اقتصاديا هاما لأهلها وللمدينة المقدسة, ومحاولة السلطات العثمانية المحلية عدم تعرض المدينة وريفها لأي خطر يهدد اهلها, وهو ما سيلاحظه القارئ في ثنايا الدراسة التي اعتمدت على الوثائق والمصادر الوثائقية في استقصاء معلوماتها وبيان اثارها.
المقاييس
تفاصيل المقالة

هذا العمل مرخص بموجب Creative Commons Attribution 4.0 International License.
المراجع
- shams aldiyn muhamad bin muhamad bin sharaf aldiyn alkhalili, tarikh alquds walkhalil, tahqiq:an muhamad eadnan albakhit w nufan rajanaan alhamuwd alsawariah, t 1, (lnadn, 2005).
- 'amnun kuhin, filastin fi 'anmat alhukm wal'iidarat fi alqarn alththamin eshr, mutbaeatan maghnys, aljamieat aleibriat, alquds, 1973.
- mikhayiyl alsabagh, tarikh 'iibrahim alsabagh, makhtut mahfuz fi maktabat aljamieat al'urduniyat ealaa sharit maykru film taht raqm (1329).
- eabuwd alsabagh, alruwd alzzahir fi tarikh zahir, tahqiqa: muhamad eabd alkarim muhafazat waeisam mustafaa huzayimat, t1, dar alkindi, arbd, 1999.
- eabd alrahmin aljibrati, eajayib alathar fi altarajum wal'akhbar, tahqiq: hasan muhamad jawhar wakharun,t1, j2, mutbaeat alrisalat, alqahiratu, 1958.
- haydar 'ahmad alshihabi, lubnan fi eahd al'amra' alshahabiiyna, eaniy bidabtih wanashrih waealaq ealayh: 'ahmad rastum wafuad albustanii, j1, aljamieat allubnaniat, bayrut, 1969.
- eabd alrazzaq albytar, hilyat albashar fi tarikh alqarn alththalith eushra, tahqiq: muhamad bahjat albytar,j1, matbueat majmae allughat alearabiat, dimashq, 1961.
- haydar 'ahmad shihab, tarikh 'ahmad basha aljazari, munshurat maktabat 'antuan,bayruut, 1955.
-sijillat mahkamat alquds alshreyt, nuskhatan musawaratan wamahfuzat fi qaeat almykrwfilm fi maktabat aljamieat al'urduniya.
- mikhayiyl brik aldamashqiu, tarikh alshsham 1720-1782m, tahqiq: 'ahmad ghassan sbanu, dar qatibatan, dimashq 1982.
- 'arshif riasat alwuzara' bastanbul, raqm albahth (568), daftr muhima (207), s98-99, tarikh alwathiqat 'awayil sifr 1213h/1798m . nuskhatan musawiratan wamahfuzatan fi markaz altawthiq al'iielamii fi wizarat al'iielam sabqaan . Baghdad.
- eadil manaae, tarikh filastin fi 'awakhir aleahd aleithmanii 1700-1918 . qura'atan jadidat, muasasat aldirasat alfilastiniat, bayrut, 1999.
- eizat hasan afnudi aldarndly, alhamlat alfaransiat ealaa misr fi daw' makhtut eathmaniin (makhtawtat dianama) lilddarindili, dirasatan watarjamat: jamal saeid eabd alghani, maktabat madbuli, alqahrt, 1998.
- eadil manaae,"alnukhbat almaqdasiat eulama' almadinat waeianuha", majalat hawlayat alquds,e5, muasasat aldirasat almaqdisiati, alquds, 2007.
- 'anastans mari alkarmali, alnqud waealam alnamayaat, almutbaeat aleasriat, alqahirt, 1939.
- earif alearf, almufsil fi tarikh alqds, manshurat maktabat al'andulus, alquds, 1961.
- muhamad 'ahmad salim alyaequb: nahiat alquds alsharif fi alqarn 10h/16m, munshurat albank al'ahlii al'ardni, eaman, 1999.
- 'uwril hayid, wathiqat euthmaniat hawl filastin 1552-1615, mutbaeatan jamieatan 'aksfurd, landan, 1960.
- 'akmal aldiyn 'iihsan 'uwghli wakharun, aldawlat aleithmaniat tarikh wahidarat, tarjimat: salih siedawi, mutbaeat yaldiz, astanbwl, 1999.
- mahmud eali eata allh, wathayiq altawayif alharfiat fi alquds fi alqarn alssabie eshr almylady, mutbaeat alnasr altijariatu, nablis,1992.
- eabd alkarim mahmud ghraybt suria fi alqarn alttasie eashar 1840-1876m, dar aljil liltabaeat,) alqahrt, 1962 .
- eabd alkarim rafiq, alearab waleathmaniun 1516-1916m, mutbaeat al'adib, dmshaq,1974.
- eali sayidiun, rasimli qamus euthmani, mutbaeatan wakitabikhanat jihana, astanbwl, 1911m.
- bayatriz, madinat alquds almuqadasat fi euyun almuarikhin walzuwwar walhijaj wal'anbia' min 'ayam 'iibrahim 'iilaa bidayat aleasr alhadith, mutabaeatan jamieatan 'aksfurid, lnadun, 1985.
- kamil jamil aleasali, wathayiq muqdasiat tarikhiat, mutabaeat altwfyq, eman, 1983m.
- bayir, "eayilat alquds min al'aeyan wal'awqaf fi 'awayil alqarn alttasie eshr", d. kushnr, (mhrr), filastin fi 'awakhir aleahd aleithmanii, mutbaeat aljamieat aleibriat, alquds - layadan, 1986.
- bin earih, "skan almudun alkabirat fi filastin khilal althamanin sanat al'uwlaa min alqarn alttasie eashar hsb masadir ghrby", m. maeaz (mhrr) dirasat hawl filastin fi aleahd aleuthmanii, mutbaeat aljamieat aleibriat, alquds, 1975.
- jy bir, tarikh malakiat al'aradi fi misr alhadithat, 1800-1950, mutabaeatan jamieatan 'aksfurd, landan, 1962.