The Difference between Imam Malik and Imam Shafi'i in the Question of wiping over the Socks and Accessing the Dog the Book of Mother: A Comparative Jurisprudence Study
Main Article Content
Abstract
The following research deals with two topics that are discussed in two sections. While section one deals with the difference between Imam Malik and Imam Shafi' concerning the definition of the book of the mother, section two deals with the difference between the two concerning the question of wiping over the socks for the traveler and resident in addition to the question of accessing the dog. The study followes the analytical comparative approach in handling its subject matter, it significantly presents the views of Imam Malik and Imam Shafi' and chooses the most persuasive opinion depending upon the scientific strength of evidences.
Metrics
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
References
• baed alquran alkarim
altabaqat alkubraa, alqism almutamim litabiei 'ahl almadinat waman baedihim: 'abu eabd allah muhamad bin saed bin manie alhashimii bialwala'i, albisari, albighdadii almaeruf biaibn saed (t: 230h), thqyq: ziad muhamad mansur, n: maktabat aleulum walhukm - almadinat almunawratu, t2, 1408h .
alttarikh alkabir: muhamad bin 'iismaeil bin 'iibrahim bin almughirat albakhari, 'abu eabd allah (t: 256h), (d.t), n: dayirat almaearif aleuthmaniati, haydar abad aldakn, (d. t).
mashahir eulama' alaimsar waielam fuqaha' alaqtar: muhamad bin hubban bin 'ahmad bin hubban bin maeadh bin maebda, altamimi, 'abu hatm, alddarmi, albusty (t: 354h), thqyq: marzuq eali abrahym, n: dar alwafa' liltabaeat walnashr waltawzie - almansurati, t1,1411 h - 1991 m .
tartib almudarik wataqrib almusalik: 'abu alfadl alqadi eyad bin musaa alyahsubii (t: 544h) ,tahqiq: eabd alqadir alsahrawi, n: mutbaeat fidalat - almhmdyat, almughriba, t1, 1966 - 1970 m .
sayr 'aelam alnabla' t alhdyth: shams aldiyn 'abu eabd allah muhamad bin 'ahmad bin euthman bin qaymaz aldhahabi (t: 748h(, (d .t), n: dar alhadyth- alqahirat, (d.t) 1427h-2006m.
rijal sahih mslm: 'ahmad bin eali bin muhamad bin 'iibrahym, 'abu bakr abn manjuyah (t: 428h), thqyq: eabd allah alliythi, n: dar almaerifat - bayrut, t1, 1407h .
tahdhib al'asma' wallaghat: 'abu zakariaa muhyi aldiyn yahyaa bin sharaf alnawawii (t: 676h), (d.t), n: dar alkutub aleilmiatu, bayrut - lubnana, (d .t) .
tahdhib alkimal fi 'asma' alrajali: yusif bin eabd alruhmin bin yusif, 'abu alhujaji, jamal aldiyn abn alzaki 'abi muhamad alqadaei alkalbii almizi (t: 742h), tahqiq: da. bashshar ewad maeruf, n: muasasat alrisalat - bayrut, t1, 1400h m 1980m.
aljarh waltaedil: 'abu muhamad eabd alrahmin bin muhamad bin 'iidris bin almandhar altamimi, alhnzly, alrrazi abn 'abi hatim (t: 327h), (d.t), n: tabeat majlis dayirat almaearif aleuthmaniat - bihaydar abad aldakn - alhind , dar 'iihya' alturath alearabii - bayrut, t1, 1271 h 1952 m .
althaqat: muhamad bin hubban bin 'ahmad bin hubban bin maeadh bin maebda, altamimi, 'abu hatm, alddarmi, albusty (t: 354h), (d.t),n : dayirat almaearif aleuthmaniat bihaydar abad aldikn alhand, t1, 1393h 1973 m.
alhidayat walairshad fi maerifat 'ahl althiqat walsidad: 'ahmad bin muhamad bin alhusayn bin alhasan, 'abu nasr albakhari alkulabadhi (t: 398h), thqyq: eabd allah alliythi, n: dar almaerifat - bayrut, t1, 1407 m.
alaintiqa' fi fadayil althlatht al'ayimat alfuqaha' malik walshshafiei wa'abi hanifat radi allah eanhum: 'abu eumar yusif bin eabd allh bin muhamad bin eabd albar bin easim alnamrii alqirtabii (t: 463h), n: dar alkutub aleilmiat - bayrut .
wafiat alaeyan: 'abu aleabbas shams aldiyn 'ahmad bin muhamad bin 'iibrahim bin 'abiin bikr abn khulkan albarmakii al'iirbalii (t: 681h) , tahqiq: 'iihsan eabas, n: dar sadir - bayrut, t1, 1971m .
thabat 'abi jaefar 'ahmad bin eali alblwy alwadi 'ashy: 'abu jaefar 'ahmad bin eali alblwy alwadi ashi (t: 938h), thqyq: eabd allah alemrani, n: dar algharb al'iislamii - bayrut lubnan, t1, 1403h .
kashf alzunuwn ean 'asami alkutub walfnun: mustafaa bin eabd allh katib jalbi alqistantiniu almashhur biaism hajiin khalifat 'aw alhaj khalifa (t: 1067h), n: maktabat almuthanaa - baghdad ,tarikh alnshr: 1941m , (d. t) .
silat alkhlf bimawsul alslf: shams aldiyn, 'abu eabd allah muhamad bin muhamad bin sulayman bin alfasi bin tahir alrrudany alsuwsii almky almalikia (t: 1094h), tahqiq:an muhamad hajy, n: dar algharb al'iislamia - bayrut, t1, 1408h, 1988m .
tarikh baghdad tahqiq bshar: 'abu bakr 'ahmad bin eali bin thabt bin 'ahmad bin mahdi alkhatib albighdadii (almtwfa: 463h), thqyq: alduktur bashshar ewad maeruf, n: dar algharb al'iislamiu - bayrut , t1, 1422h - 2002 m .
khulasat tadhhayb tahdhib alkimal fi 'asma' alrijal: 'ahmad bin eabd allh bin 'abi alkhayr bin eabd alealim alkhzrjy al'ansarii alsaedyi alyamanii, safi aldiyn (t: baed 923h), thqyq: eabd alfattah 'abu ghdt, n: maktab almatbueat al'iislamiati, dar albashayir halab bayrut, t5, 1416h .
aleaqd althamiyn fi tarikh albalad alamyn: taqi aldiyn muhamad bin 'ahmad alhusnii alfasaa almaki (t: 832 ha), tahqiqa:an muhamad eabd alqadir eata, na: dar alkutub aleilmiat bayrut, t1, 1998m.
tarikh althaqat: 'abu alhasan 'ahmad bin eabd allh bin salih aleujlaa alkufaa (t: 261h), n: dar albazi, t1, 1405h - 1984m .
tarikh abn yunis almisri: eabd alruhmin bin 'ahmad bin yunis alsadafia, 'abu saeid (almutawafaa: 347h), (d.t),n: dar alkutub aleilmiati, bayrut, t1, 1421 h .
limahat fi almaktabat walbahth walmasadir: muhamad eijaj bin muhamad tamim bin salih bin eabd allh alkhatib, (d.t), n: muasasat alrisalati, t19, 1422 h - 2001m .
'arshif multaqaa 'ahl alhadith - 3: rabt almawque: http://www.ahlalhdeeth.com , tam tahmilh fy: almuharam 1432 ha = disambir 2010m.
shams aleulum wadiwa' kalam alearab min alklwm: nashwan bin saeid alhumiraa alyamania (t: 573h), tahqiq: husayn bin eabd allh aleumria - muthar bin eali al'iiryaniu - d yusif muhamad eabd allah, n: dar alfikr almueasir (byrwt - lbnan), dar alfikr (dmashaq - sury), t1, 1420 h - 1999m.
almisbah almunir fi ghurayb alsharah alkbyr: 'ahmad bin muhamad bin eali alfywmy thuma alhmwi, 'abu aleabbas (t: 770h),(d.t), n: almaktabat aleilmiat - bayrut, (d. t).
alfuruq allughawiat lileaskari: 'abu hilal alhasan bin eabd allh bin sahl bin saeid bin yahyaa bin mhran aleaskarii (t: nahw 395h), tahqiq: muhamad 'iibrahim salim, n: dar aleilm walthaqafat lilnashr waltawziei, alqahrt misr, (d. t).
altawqif ealaa muhmaat altaearifa: zayn aldiyn muhamad almadeui bieubd alruwuwf bin taj alearifin bin eali bin zayn aleabdyn alhadadii thuma almanawi alqahiri (t: 1031h), na: ealam alkutub 38 eabd alkhaliq tharut- alqahirat, t1, 1410h -1990m.
tarikh altashrie alaslamy: manaae bin khali l alqutan (t: 1420h), (d.t),n: maktabat wahibata, t5, 1422h-2001m .
alfuruq lilqarafii = 'anwar alburuq fi 'anwa' alfruq: 'abu aleabbas shihab aldiyn 'ahmad bin 'iidris bin eabd alruhmin almaliki alshahir bialqarafii (t: 684h),n: ealam alkutb,(d .t) .
jawamie alsiyrat alnubuyat: 'abu muhamad eali bin 'ahmad bin saeid bin hazm al'andilsi alqirtabii alzzahirii (t: 456h), (d.t), n: dar alkutub aleilmiat - bayrut , (d.t).
almawahib alladaniat bialmanh almhmdyt : 'ahmad bin muhamad bin aba bikr bin eabd almalik alqastalanii alqatibii almisria, 'abu aleabas, shihab aldiyn (t: 923h), (d.t), n: almaktabat altawfiqiat, alqahrt- misr, (d.t) .
musanad al'imam alshafey: alshshafieiu 'abu eabd allah muhamad bin 'iidris bin aleabbas bin euthman bin shafie bin eabd almatlab bin eabd manaf almutlabii alqarshii almaki (t: 204h), tartiba: muhamad eabid alsundi, (d.t) n: dar alkutub aleilmiati, bayrut - lubnan, eam alnshr: 1370 ha - 1951 m, (d.t).
maerifat alsunn walathar: 'ahmad bin alhusayn bin eali bin musaa alkhusrawjirdy alkharasani, 'abu bakr albihqi(t: 458 ha), tahqyq: eabd almaeti 'amin qaleji, na: jamieat aldirasat al'iislamia (kratshi - bakstana), dar qatiba (dmashaq -byruta), dar alwaey (hlib - damashq), dar alwafa' (almansurat - alqahirat), t1, 1412h - 1991m.
nusb alrrayat li'ahadith alhidayat mae hashiatih bughyat al'almaeii fi takhrij alziylaei: jamal aldiyn 'abu muhamad eabd allh bin yusif bin muhamad alzaylaei (t: 762h), qadam lilkitaba: muhamad yusif albanury, sahhah wawade alhashiat: eabd aleaziz aldiyubndiu alfinijani, 'iilaa kitab alhij, thuma 'akmalaha muhamad yusif alkamlfwry, tahqiq: muhamad eawamat, na: muasasat alrayan liltabaeat walnashr - bayrut lubnanu, dar alqiblat lilthaqafat al'iislamiat- jidat - alsaeudiat, ta1, 1418h 1997m.
al'umu lilshaafaei: alshaafieiu 'abu eabd allah muhamad bin 'iidris bin aleibaas bin euthman bin shafie bin eabd almatlab bin eabd manaf almutlabii alqarshii almakii (almtwfaa: 204h), (d.ta), n: dar almaerifat - birut,(da.t), sanat alnashr: 1410ha/1990m.
alnnawadr walzziadat ealaa ma fi almdawwant min ghyrha min al'umhati: 'abu muhamad eabd allh bin (abi zyd) eabd alruhmin alnafzi, alqirwani, almaliki (t: 386h), thqyq: eabd alfttah muhamad alhuluw , n: dar algharb al'iislamii byrut, t1, 1999 m.
albayan waltahsil walshurh waltawjih waltaelil limasayil almustakhrajat: 'abu alwalid muhamad bin 'ahmad bin rashad alqrtby(t: 520h), tahqiq:an muhamad haji wakharun, n: dar algharb al'iislami, bayrut - lubnan, t2, 1408 h - 1988 m.
alruwd alnadir: sharaf aldiyna, alhusayn bin 'ahmad bin alhusayn bin 'ahmad bin ealiin bin muhamad bin sulayman bin salih alsiyaghii alsaneani (t:1221h ),(d.t), na: daraljil bayrutu, (da.t).
sharayie alaslam: almuhaqaq alhaliu (t:676h) , thqyq: alsyd sadiq alshiyrazi, n: aintisharat aistiqlal tahrana, t2, 1409h .
tafsir alqirtabii (aljamie li'ahkam alqarian): 'abu eabd allah muhamad bin 'ahmad bin 'abiin bikr bin farih al'ansarii alkhazrajii shams aldiyn alqartabii (t: 671h), tahqiq: 'ahmad albrduni wa'iibrahim atfish, n: dar alkutub almisriat - alqahirat, t2, 1384h - 1964 m .
alhawi alkabir fi faqih madhhab al'imam alshshafieii wahu sharah mukhtasir almazni: 'abu alhasan eali bin muhamad bin muhamad bin habib albasri albaghdadi, alshahir bialmawrdi (t: 450h), thqyq: alshaykh eali muhamad mueawad - alshaykh eadil 'ahmad eabd almwjwd, n: dar alkutub aleilmiatu, bayrut - lubnan, t1, 1419 h -1999m .
alsunn alkubraa lilbayhaqi: 'ahmad bin alhusayn bin eali bin musaa alkhusrawjirdy alkharasani, 'abu bakr albayhqi (t: 458h), tahqiq:an muhamad eabd alqadir eata, n: dar alkutub aleilmiati, bayrut - lubnan, t3, 1424 h - 2003 m .
euyun al'adilat fi masayil alkhilaf bayn fuqaha' al'amsar: 'abu alhasan eali bin eumar bin 'ahmad albaghdadi almalikii almaeruf biaibn alqasar (t: 397h), tahqiq: d. eabd alhamid bin saed bin nasir alsaeudii, n: maktabat almalik fahd alwataniata, alriyad - almamlakat alearabiat alsaeudiata, eama alnshr: 1426 h - 2006 m, (d. t).
almasanaf: 'abu bakr eabd alrazzaq bin humam bin nafie alhamiri alyamaniu alsaneani (t: 211h), tahqiqa: habib alrahmin al'aezami, na: almajlis aleilmi- alhanud, t2, 1403h.
alaistidhkar: 'abu eumar yusif bin eabd allh bin muhamad bin eabd albar bin easim alnamrii alqurtabi (t: 463h), thqyq: salim muhamad eata, muhamad eali maeawd, n: dar alkutub aleilmiat - bayrut, ta1, 1421 - 2000.
mukhtasir almzny: 'iismaeil bin yahyaa bin 'iismaeil, 'abu 'iibrahim almazini (t: 264h), (d.t), n: dar almaerifat bayaruat, sanat alnashr: 1410h 1990m ,(d. ta).
alhujat ela ahl almadinati: 'abu eabd allah muhamad bin alhasan bin faraqd alshaybani (t: 189h), tahqiq: mahdi hasan alkaylanii alqadirii, n: ealam alkutub - bayrut, t3, 1403.
almabsut : muhamad bin 'ahmad bin 'abi sahl shams al'ayimat alsarikhsii (t: 483h), n: dar almaerifat - bayrut, (d. t), tarikh alnshr: 1414h - 1993m.
masayil al'imam 'ahmad riwayat aibnih eabd allh: 'abu eabd allah 'ahmad bin muhamad bin hnbl bin hilal bin 'asd alshiybanii (t: 241h), tahqiq: zahir alshawysh, n: almaktab al'iislamia - bayrut, t1, 1401h 1981m .
alhidayat ealaa madhhab al'imam 'abi eabd allah 'ahmad bin muhamad bin hnbl alshybany: mahfuz bin 'ahmad bin alhasn, 'abu alkhitab alkludhani, tahqiq: eabd allatif hamim - mahir yasin alfahl, n: muasasat gharas lilnashr waltawzieu, t1, 1425 h 2004 m.
almuhlaa bialathar: 'abu muhamad eali bin 'ahmad bin saeid bin hizm alaindilsi alqirtabi alzzahiri (t: 456h), (d.t), n: dar alfikr - bayrutu, (d. t).
futih albab fi alkunaa walalqab: 'abu eabd allah muhamad bin 'iishaq bin muhamad bin yahyaa bin mandah aleabdii (t: 395h),tahqiq: 'abu qatibat nazar muhamad alfariabi, n: maktabat alkawthar - alsewdyt - alriyadi, t1, 1417h - 1996m .
tarikh dimashq: 'abu alqasim eali bin alhasan bin hibatan allah almaeruf biaibn easakr (t: 571h), thqyq: eamrw bin gharamat aleamrwi, n: dar alfikr liltabaeat walnashr waltawziei, eam alnshr: 1415 h - 1995m (d. t).
taqrib altahdhibi: 'abu alfadl 'ahmad bin eali bin muhamad bin 'ahmad bin hajar aleasqalani (t: 852h), tahqiq: muhamad eawamat, n: dar alrashid - suraya, t1, 1406 - 1986m.
maerifat alsahhabat liaibn bindat: 'abu eabd allah muhamad bin 'iishaq bin muhamad bin yahyaa bin mandah aleabdiyi (t: 395h), thqyq: eamir hasan sabri, n: matbueat jamieat al'iimarat alearabiat almutahaditu, t1, 1426 h - 2005 m.
'asadu alghabat fi maerifat alshabt: 'abu alhasan eali bin 'abi alkaram muhamad bin muhamad bin eabd alkarim bin eabd alwahid alshiybanii aljizri, eiz aldiyn abn al'athir (t: 630h), thqyq: eali muhamad mueawad - eadil 'ahmad eabd almujwd, n: dar alkutub aleilmiatu, t1, 1415h - 1994 m.
alkitab almusanaf fi al'ahadith walathara: 'abu bakr bin 'abi shaybat, eabd allah bin muhamad bin 'iibrahim bin euthman bin khuasti aleubsi (t: 235h), tahqiq: kamal yusif alhawt, na: maktabat alrushd - alrayad, t1, 1409m.
musanad al'imam 'ahmad bin hnbl: 'abu eabd allah 'ahmad bin muhamad bin hnbl bin hilal bin 'asd alshiybanii (t: 241h), tahqyq: shueayb al'arnawuwt - eadil murshidin, wakharun, n: muasasat alrisalati, t1, 1421 h - 2001 m .
sunan 'abi dawd: 'abu dawud sulayman bin alasheth bin 'iishaq bin bashir bin shidad bin eamrw alazdy alssijistany (t: 275h), thqyq: muhamad muhyi aldiyn eabd alhmyd, n: almktbt alesryt, sayda - bayrut, (d. t).
almuhadhab fi faqih al'imam alshshafei: 'abu 'iishaq 'iibrahim bin eali bin yusif alshyrazi (t: 476h), (d. t),n: dar alkutub aleilmiat ,(d. t).
albayan fi madhhab al'imam alshshafei: 'abu alhusayn yahyaa bin 'abi alkhayr bin salim aleumranii alyamanii alshshafieii (t: 558h), thqyq: qasim muhamad alnuwri, n: dar almunhaj - jdt,t1, 1421 h - 2000 m .
kitab aleayn: 'abu eabd alrahmin alkhalil bin 'ahmad bin eamrw bin tamim alfarahidii albasri (t: 170h), tahqiq: d mahdi almakhzumi, d 'iibrahim alsamrayy, n: dar wamaktabat alhilali, (d. t).
mafatih aleulum: muhamad bin 'ahmad bin yusif, 'abu eabd allh, alkatib albalakhia alkhwarzmy (t: 387h), thqyq: 'iibrahim al'abyariu, n: dar alkitab alearabii, t2 .
almuqadamat almumahadat: 'abu alwalid muhamad bin 'ahmad bin rshd alqartabii (t: 520h), thqyq: alduktur muhamad haji, n: dar algharb al'iislami, bayrut - lubnan, t1, 1408 h - 1988m .
masayil 'abi alwalid abn rushd (aljada): 'abu alwalid muhamad bin 'ahmad bin rushd alqurtabi (t: 520h), tahqiqa: muhamad alhabib altajkani, na: dar aljil, bayrut - dar alafaq aljadidat, almaghrib, t2, 1414 ha - 1993m.
alhidayat 'iilaa bulugh alnihayat fi eilm maeani alquran watafsirihi, wa'ahkamuhi, wajamal min funun elumh: 'abu muhamad mky bin 'abi talab hammwsh bin muhamad bin mukhtar alqysy alqirwanii thuma alandilsi alqirtabia almaliki (t: 437h),thqyq: majmueat rasayil jamieiat bikaliat aldirasat aleulya walbahth aleilmii - jamieat alsharqt, n: majmueat bihawth alkitab walsanat - kuliyat alshryet waldirasat al'iislamiat - jamieat alsharqt, t1, 1429 h - 200m.
bahr almadhhab : alruwyani, 'abu almuhasin eabd alwahid bin 'iismaeil (t 502 h), thqyq: tariq fathi alsyd, n: dar alkutub aleilmiut, t1, 2009 m.
sunan aldarqtny: 'abu alhasan eali bin eumar bin 'ahmad bin mahdi bin maseud bin alnaeman bin dinar albaghdadii aldarqtny (t: 385h), thqyq: shueayb alarnwwt, hasan eabd almuneim shalabi, eabd allatif harz allah, 'ahmad brhwm, n: muasasat alrisalati, bayrut - lubnan, t1, 1424 h - 2004m .
sunan abn majat tahqiq alarnwwt: abn majat - wamajat aism 'abih yazid - 'abu eabd allah muhamad bin yazid alqazwiniu (t: 273h) thqyq: shueayb al'arnawuwt - eadil murshid - mhmmad kamil qarh balali - eabd allltyf harz allah, n: dar alrisalat alealamiati, t1, 1430 h - 2009 m .
altahqiq fi masayil alkhilaf: jamal aldiyn 'abu alfaraj eabd alruhmin bin eali bin muhamad aljawzi (t : 597h), tahqiq : msed eabd alhamid muhamad alsedni, n : dar alkutub aleilmiat bayrut, t1 , 1415h .
al'iishraf ealaa nakt masayil alkhilaf: alqadi 'abu muhamad eabd alwahhab bin eali bin nasr albighdadi almalikii (t: 422h), thqyq: alhabib bin tahr, n: dar abn huzm, t1, 1420h - 1999m.
aljibal walaimkinat walmyah: 'abu alqasim mahmud bin eamrw bin 'ahmid, alzamkhashari jar allah (t: 538 h), tahqiq: 'ahmad eabd altawaab eiwad almudaras bijamieat eayan shams, n: dar alfadilat lilnashr waltawzie - alqahirit, eam alnshr: 1319 h - 1999 m, (d. t).
maejam albuldan : shihab aldiyn 'abu eabd allah yaqut bin eabd allh alruwmi alhumawi (t: 626h),(d.t), n: dar sadir, byrwt, t2, 1995 m.
almujtabaa min alsunn = alsunn alsughraa lilnisayiy: 'abu eabd alruhmin 'ahmad bin shueayb bin eali alkharasani, alnisayiy (t: 303h), tahqyq: eabd alfattah 'abu ghidat, na: maktab almatbueat al'iislamiat halab, t2, 1406h - 1986m.
al'ahkam alshareiat alsughraa <>: eabd alhaq bin eabd alruhmin bin eabd allh bin alhusayn bin saeid 'iibrahim al'azdi, al'undilsiu al'ashbiliu, almaeruf biaibn alkhirrat (t: 581 h), tahqiq: 'ama muhamad bnt 'ahmad alhlys, n: maktabat abn timit, alqahrt - jumhuriat misr alearabiat, maktabat alealm, jidat - almamlakat alearabiat alsaeudiatu, t1, 1413 h - 1993 m.
aikhtilaf alhadyth: alshshafieiu 'abu eabd allah muhamad bin 'iidris bin aleabbas bin euthman bin shafie bin eabd almatlab bin eabd manaf almutlabii alqurshii almaki (t 204h), n: dar almaerifat - bayrutu, sanat alnshr: 1410h 1990m .
almueunat ealaa madhhab ealam almadinat: 'abu muhamad eabd alwahhab bin eali bin nasr althaelabi albighdadii almalikii (t: 422h), tahqiq: hamish eabd alhqq, n: almaktabat altijariata, mustafaa 'ahmad albaz - makat almukramati, (d. t) .
bidayie alsanayie fi tartib alsharayie: eala' aldiyn, 'abu bakr bin maseud bin 'ahmad alkasani alhanfi (t: 587h), (d.t),n: dar alkutub aleilmiat, t2, 1406h - 1986m.
masayil al'imam 'ahmad riwayat aibnih eabd allh: 'abu eabd allah 'ahmad bin muhamad bin hnbl bin hilal bin 'asd alshiybanii (almutawafaa: 241h(,thqyq: zahir alshawysh, n: al maktab al'iislamii - bayrut, t1, 1401h 1981m .
alkafi fi faqih al'imam ahmd: 'abu muhamad muafaq aldiyn eabd allah bin 'ahmad bin muhamad bin qadamat aljamaeilii almaqdisii thum aldimashaqi alhanbali, alshahir biaibn qadamat almaqdisii (t: 620h),(d.t),n: dar alkutub aleilmiitu, t1, 1414 h - 1994 m.
faqih al'imam jaefar alsaadiqa: muhamad jawad maghnita,(d.t), n: muasasat ansarian liltabaeat walnashr qim, t2, 1421.
altabaqat alkubraa t dar sadr: 'abu eabd allah muhamad bin saed bin manie alhashimii bialwala'i, albisri, albighdadii almaeruf biaibn saed (t: 230h), thqyq: 'iihsan eabas, n: dar sadir - bayrut, t1, 1968 m.
alwafi bialwafiat: salah aldiyn khalil bin 'aybak bin eabd allh alsafdi (t: 764h), tahqiq: 'ahmad al'arnawuwt watrky mustafaa, n: dar 'iihya' alturath bayrut, eama alnashr:1420h - 2000m,(d. t).
fath albari sharah sahih albkhari: 'ahmad bin eali bin hajar 'abu alfadl aleusqalanii alshshafiei, (d.t), n: dar almaerifat - bayrutu, 1379,raqum katabah wa'abwabuh wa'ahadithuh: muhamad fuad eabd albaqy,(d. t) .
alsahah taj allughat wasahah alerbyt: 'abu nasr 'iismaeil bin hammad aljawhari alfarabi (t: 393h), tahqiq: 'ahmad eabd alghafur etar, n: dar aleilm lilmalayin - bayrut, t4, 1407 h - 1987 m.
alqamus alfaqhi: alduktur saedi 'abu habib, (d.t), n: dar alfakr. dimashq - suriat, t2, 1408 ha = 1988m.
altaerifat alfaqhiat: muhamad eamim al'iihsan almujadadiu albiriktay, (d.t), n: dar alkutub aleilmiat , t1, 1424h - 2003m.
kitab alafeal: abn alqawtia (t: 367 h), thqyq: eali fawdah, aleudw alfaniyu lilthaqafat biwizarat almaearifi, n: maktabat alkhanijii bialqahirt, t2, 1993 m.
albarie fi allighat: 'abu ealia alqali, 'iismaeil bin alqasim bin eidhun bin harun bin eisaa bin muhamad bin slm(t: 356h), tahqiq: hisham altueean, n: maktabat alnahdat baghdad - dar alhadarat alearabiat bayrut, t1, 1975m .
muejam maqayis allaghat: 'ahmad bin faris bin zakria' alqazuiniyi alrrazi, 'abu alhusayn (t: 395h), thqyq: eabd alsalam muhamad harun, n: dar alfikr, eam alnshr: 1399h - 1979m,(d. t) .